Τελικό Πρόγραμμα Συνεδρίου
Δελτίο Τύπου 62ου Συνεδρίου
Η Στοματολογική Εταιρεία Ελλάδος διοργανώνει το 62ο Ετήσιο Συνέδριό της, το οποίο θα πραγματοποιηθεί στο Σεράφειο Κολυμβητήριο Αθηνών στις 11–12 Σεπτεμβρίου 2026.
Παρακολουθήστε το promo video και μείνετε συντονισμένοι για περισσότερες πληροφορίες.
Επιλογές από το κατευθυνόμενο πρόγραμμα
Εισηγήσεις
- Βασταρδή Ε. Το «ορθό» χαμόγελο με διαφανείς νάρθηκες.
- Δαυιδοπούλου Σ. Τερηδόνα ρίζας, αιτιοπαθογένεια – αντιμετώπιση.
- Λυγιδάκης Ν.Ν. Παιδική κακοποίηση και ο ρόλος του οδοντιάτρου.
- Παπανάκου Σ. Οδοντικό Τραύμα: Άμεσες Ενέργειες και Αντιμετώπιση.
- Τζανετάκης Γ. Η θεραπεία του ζωντανού πολφού σε μόνιμα δόντια με εκτεταμένες τερηδονικές βλάβες.
- Χαραλαμπάκης Γ. Εμφυτεύματα στον περιοδοντικό ασθενή. Ενδείξεις και περιορισμοί.
Κλινικά Θέματα
- Καραμπίνος Η., Χούπης Κ. Οδοντιατρική και ασθενείς σε αντιθρομβωτική αγωγή. Συζήτηση ιατρού – οδοντιάτρου σε κλινικά σενάρια.
- Τολίδης Κ. Ανοικτή συζήτηση σε θέματα αποκαταστατικής Οδοντιατρικής.
- Καστρίτης Ε., Χατζηχαλεπλή Χ. Ο ογκολογικός ασθενής στο οδοντιατρείο. |Σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις στην Ογκολογία. | Προετοιμασία και διαχείριση του ογκολογικού ασθενή στο οδοντιατρείο.
Στρογγυλά Τραπέζια
- Συντονιστής: Λαμπρόπουλος Π.
- Ομιλητές: Κουβελιώτης Γ., Τσαγκαράκης Α., Χατζηνικολάου Χ.
Digital Dentistry Update 2026
- Συντονιστής: Τόσιος Κ.Ι.
- Ομιλητές: Καλογήρου Ε.Μ., Κιοσπές Π., Τόσιος Κ.Ι.
Στοματολογία στο οδοντιατρείο: επείγουσες, συχνές και πολύπλοκες περιπτώσεις με εκδηλώσεις στη στοματική κοιλότητα.
- Συντονιστής: Τράπαλης Ι.
- Ομιλητές: Κωστοπούλου Θ., Λάμπος Κ., Παντελίδης Ε.
Το Οδοντιατρείο στην Ελλάδα σήμερα: Με τη ματιά του μαχόμενου
οδοντιάτρου.
1ο μέρος: Απαντήσεις σε καθημερινά προβλήματα νομικής, λογιστικής, φοροτεχνικής φύσης του οδοντιατρείου.
2ο μέρος: Οδοντίατρος και ψυχική υγεία: μια ανατρεπτική προσέγγιση.
- Συντονιστής: Χριστόπουλος Π.
- Ομιλητές: Κωνσταντάκης Ξ., Λομβαρδάς Π., Ρούσσου Ι.
Όλα όσα θα θέλατε να μάθετε για τις κρανιογναθικές διαταραχές.
Υποβολή Εργασιών
Δήλωση συμμετοχής στο επιστημονικό πρόγραμμα με ελεύθερη ανακοίνωση γίνεται με την υποβολή περιλήψεων πρωτότυπων εργασιών στην ελληνική γλώσσα, με την προϋπόθεση ότι δεν έχουν παρουσιαστεί σε άλλο Συνέδριο. Οι περιλήψεις πρέπει να υποβληθούν στη γραμματεία της ΣEE το αργότερο μέχρι τις 15 Ιουνίου 2026. Στην περίληψη ο τίτλος πρέπει να είναι δακτυλογραφημένος με κεφαλαία γράμματα, να ακολουθούν τα ονόματα των συγγραφέων, το κέντρο από το οποίο προέρχεται η εργασία και η πόλη. Το όνομα του ομιλητή πρέπει να είναι υπογραμμισμένο και να αναγράφονται η διεύθυνση και το τηλέφωνό του, καθώς και ο ακαδημαϊκός τίτλος ο δικός του και των συνεργατών του, εάν υπάρχουν. Η περίληψη της εργασίας 250 λέξεων πρέπει να περιλαμβάνει μικρή εισαγωγή, τον σκοπό, το υλικό και τη μέθοδο που ακολουθήθηκε, καθώς και τα συμπεράσματα. Η παρουσίαση των εργασιών γίνεται μέσω Η/Υ (πρόγραμμα PowerPoint) και η διάρκειά της θα πρέπει να είναι 7 λεπτά. Δεν θα γίνουν αποδεκτές εργασίες που δεν πληρούν τις παραπάνω προϋποθέσεις ή/ούτε αν η αποστολή τους γίνει μετά τις 15 Ιουνίου 2026.
Οι περιλήψεις πρέπει να υποβληθούν αποκλειστικά με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στη διεύθυνση info@stomatologia.gr ως συνημμένα αρχεία Word. Απαιτείται τηλεφωνική επικοινωνία με τη ΣΕΕ (τηλ 2109214325), εντός τριών ημερών το αργότερο, για επιβεβαίωση. Εάν δεν υπάρξει επικοινωνία, η ΣΕΕ δεν φέρει ευθύνη για τη μη αποδοχή της εργασίας.
Αναλυτικές οδηγίες για τον τρόπο παρουσίασης των εργασιών θα δοθούν στους συμμετέχοντες μετά την αποδοχή των περιλήψεων από την Επιστημονική Επιτροπή. Εφόσον γίνει αποδεκτή, για να συμπεριληφθεί μια εργασία στο πρόγραμμα, θα πρέπει τουλάχιστον ένας/μία από τους/τις συγγραφείς να καταβάλει το δικαίωμα συμμετοχής στο συνέδριο μέχρι τις 15 Ιουλίου 2026.
ΑΓΓΛΟΦΩΝΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΓΙΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟΥΣ ΦΟΙΤΗΤΕΣ FREE COMMUNICATIONS / ENGLISH SESSION
Eligibility
- Participants must be undergraduate dental students.
- Each team will present one clinical case in English.
- The session will be competitive. An award will be granted to the best presentations based on the evaluation criteria.
Aim
To present a noteworthy dental case, emphasizing diagnostic challenges and/or therapeutic approach.
The selected case must reflect the academic level, clinical exposure, and practical experience of undergraduate students. Complex or highly specialized cases should be avoided unless the student was directly involved and can clearly explain the case’s relevance and learning points at their level.
Team Composition
Each presentation must include:
- Undergraduate(s) dental students
- One supervisor (DDS or MD)
Timing
Presentation: 6 minutes
Discussion: 2 minutes
Total duration per team: 8 minutes
Abstract Requirements
Length: Must not exceed 250 words
Structure:
- Title: No more than 15 words, written in lowercase (except for proper nouns and the first letter of the first word)
- Students: Full first name and surname in lowercase, separated by commas
- Supervisor: Full first name and surname, followed by academic title or position, and affiliation (university, hospital, private practice, etc.) – all in lowercase
- Presenter’s contact: Include email address and mobile number
- Case Report: Summarize the key features of the case and describe the primary steps in diagnosis and/or treatment
- Discussion: Highlight clinical insights or educational points that may benefit other dental professionals
File Submission:
Abstracts must be submitted in .docx format by the 15th of June 2026 at info@stomatologia.gr
Include the names of both students and the supervisor in the file name.
Conflict of Interest: Any potential conflicts of interest must be disclosed in the abstract or at the beginning of the presentation.
Formatting Rules
Use lowercase letters throughout the title and abstract, except:
- At the beginning of a sentence
- For proper nouns (e.g., names, countries)
Do not use bold, italics, underline, bullet points, or hyphenation.
Use plain text only.
Evaluation Criteria
Submissions will be assessed based on:
Originality of the clinical case
Quality of the abstract (clarity, structure, relevance)
Quality of the presentation, including:
Clarity and delivery by the presenters
Slide content and design
Time management
Περιλήψεις Ελεύθερων Ανακοινώσεων
ΕΑ 1. ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΣΥΓΚΟΛΛΗΣΗΣ ΓΙΑ ΕΜΜΕΣΕΣ ΣΥΓΚΟΛΛΗΤΙΚΕΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ: ΠΡΟΘΕΡΜΑΣΜΕΝΗ ΣΥΝΘΕΤΗ ΛΕΠΤΟΡΡΕΥΣΤΗ ΣΥΝΘΕΤΗ ΡΗΤΙΝΗ ΚΑΙ ΡΗΤΙΝΩΔΕΙΣ ΚΟΝΙΕΣ
Αθ. Καραγεωργίου, Γρ. Γκαβέλα
ΡΗΤΙΝΗ,
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Οι έμμεσες συγκολλητικές αποκαταστάσεις έχουν ολοένα
αυξανόμενη απήχηση στη σύγχρονη επανορθωτική οδοντιατρική. Με στόχο τη
βελτιστοποίηση της συγκολλητικής διαδικασίας, έχει προταθεί η χρήση
προθερμασμένων, καθώς και λεπτόρρευστων σύνθετων ρητινών, με σκοπό να
υπερκεράσουν τους περιορισμούς που σχετίζονται με τις ρητινώδεις κονίες
συγκόλλησης, οι οποίες παραμένουν οι ευρύτερα χρησιμοποιούμενες.
ΣΚΟΠΟΣ: Η σύγκριση προθερασμένων σύνθετων ρητινών, λεπτόρρευστων
και ρητινωδών κονιών συγκόλλησης ως προς την αποτελεσματικότητα
πολυμερισμού και την απόδοση συγκόλλησης κάτω από έμμεσες
αποκαταστάσεις.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση της
βιβλιογραφίας μέσω PubMed και Scopus. Συμπεριλήφθηκαν in vitro και κλινικές
μελέτες που αξιολογούσαν το πάχος στρώματος, την αντοχή συγκόλλησης, τον
βαθμό μετατροπής και τη μικροσκληρότητα. Από τις κλινικές μελέτες επίσης
εξετάστηκαν τα ποσοστά επιβίωσης των αποκαταστάσεων. Οι μέσες τιμές και
τα αναφερόμενα εύρη συγκρίθηκαν περιγραφικά χωρίς ποσοτική σύνθεση.
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Οι ρητινώδεις κονίες συγκόλλησης παρουσίασαν σταθερά
μικρότερο πάχος στρώματος και προβλέψιμη αντοχή συγκόλλησης σε
διαφορετικά υποστρώματα. Οι προθερμασμένες ρητίνες εμφάνισαν βελτιωμένη
ροή και αποδεκτό βαθμό μετατροπής, διατηρώντας παράλληλα υψηλότερο
ποσοστό ενισχυτικών ουσιών και ευνοϊκές μηχανικές ιδιότητες· ωστόσο, συχνά
αναφέρθηκαν αυξημένο πάχος στρώματος και υψηλή τεχνική ευαισθησία. Οι
λεπτόρρευστες σύνθετες ρητίνες παρουσίασαν ικανοποιητική προσαρμογή,
αλλά γενικά χαμηλότερη μηχανική απόδοση. Η αποτελεσματικότητα
πολυμερισμού επηρεαζόταν σημαντικά από το πάχος της αποκατάστασης και
τις οπτικές της ιδιότητες.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Οι ρητινώδεις κονίες συγκόλλησης παραμένουν η πιο
τεκμηριωμένη επιλογή, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις αυξημένου πάχους
αποκατάστασης. Η αξιολόγηση του πάχους και της διαφάνειας του υλικού της
αποκατάστασης είναι απαραίτητη κατά την επιλογή της στρατηγικής
συγκόλλησης, ώστε να διασφαλιστεί επαρκής πολυμερισμός και μακροχρόνια
κλινική επιτυχία.
ΕΑ 2. Η ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΒΟΛΩΝ ΣΤΙΣ ΕΠΙ-ΕΜΦΥΤΕΥΜΑΤΙΚΕΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ
Ν.Ν. Βασιλόπουλος, Δ. Καφετζή
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Πριν την εισαγωγή των οστεοενσωματούμενων εμφυτευμάτων,
ακίνητες αποκαταστάσεις ολικής κάλυψης με πρόβολα αποτελούσαν συχνά
πρώτη επιλογή για την αποκατάσταση μερικώς νωδών ασθενών. Ακόμα και
σήμερα η συγκεκριμένη λύση μπορεί να επιλεχθεί σε περίπτωση αδυναμίας
εξασφάλισης ετερόπλευρων ακραίων στηριγμάτων και εφόσον υπάρχουν λόγοι, όπως προβλήματα γενικής υγείας ή οικονομικοί λόγοι, που εμποδίζουν
την τοποθέτηση οδοντικών εμφυτευμάτων. Επιπλέον, σε κάποιες περιπτώσεις
μπορεί αυτού του είδους η αποκατάσταση να συνδυαστεί με την τοποθέτηση
εμφυτευμάτων. Οπότε, όταν υπάρχουν ανατομικοί λόγοι ή όταν η τοποθέτηση
ενός ακόμα εμφυτεύματος προϋποθέτει περίπλοκες χειρουργικές τεχνικές,
μπορεί να επιλεχθεί μία ακίνητη αποκατάσταση με πρόβολα στηριζόμενη σε
εμφυτεύματα.
ΣΚΟΠΟΣ: Στη παρούσα εργασία επιχειρείται η βιβλιογραφική αναδρομή στα
ερευνητικά δεδομένα που αφορούν τις ακίνητες αποκαταστάσεις ολικής
κάλυψης με πρόβολο, στηριζόμενες σε εμφυτεύματα, με στόχο τη διεξαγωγή
τεκμηριωμένων συμπερασμάτων για την επιβίωση και τη πρόγνωση αυτών των
αποκαταστάσεων. Παράλληλα αξιολογούνται οι επιμέρους παράγοντες που
εμπλέκονται στη λειτουργία και επιβίωση αυτών των αποκαταστάσεων και
εξετάζονται οι συχνότερες επιπλοκές που εμφανίζουν.
ΥΛΙΚΟ: Βιβλιογραφική ανασκόπηση
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Συστήνεται η χρήση δύο εμφυτευμάτων για να στηρίζουν
ένα πρόβολο μεγέθους προγομφίου. Οι ακίνητες αποκαταστάσεις με πρόβολα
στηριζόμενες σε εμφυτεύματα εμφανίζουν υψηλά ποσοστά επιβίωσης στη
δεκαετία, συγκρίσιμα με τα αντίστοιχα των αποκαταστάσεων χωρίς πρόβολα.
Οι ακίνητες αποκαταστάσεις με πρόβολα στηριζόμενες σε εμφυτεύματα
αποτελούν ορθή εναλλακτική θεραπευτική λύση, προκειμένου να αποφευχθούν
περίπλοκες χειρουργικές τεχνικές και να μειωθεί το κόστος της θεραπείας.
ΕΑ 3. ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΟΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΕ ΑΤΥΠΗΣ ΜΟΡΦΗΣ ΒΛΑΒΗ RIGA-FEDE ΣΕ ΠΑΙΔΙ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ: ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ
Α. Αθανασίου, Σ. Παπανάκου, Σ. Γκιζάνη
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Ο όρος Riga-Fede αναφέρεται σε μία σπάνια, καλοήθη βλάβη που
εμφανίζεται ως έλκος συνήθως στην κάτω ή κοιλιακή επιφάνεια της γλώσσας
σε νεογέννητα και βρέφη. Οφείλεται σε επαναλαμβανόμενο τραυματισμό της
γλώσσας από τους κάτω νεογιλούς ή προνεογιλούς τομείς. Πιο σπάνια, μπορεί
να παρατηρηθεί και σε μεγαλύτερης ηλικίας παιδιά.
ΣΚΟΠΟΣ: Η παρουσίαση περιστατικού Riga-Fede με ασυνήθη κλινική
εκδήλωση σε παιδί προσχολικής ηλικίας.
ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ: Αγόρι ηλικίας 3,5 ετών με ελεύθερο ιατρικό
ιστορικό παραπέμφθηκε από τον παιδίατρο για ταχέως αυξανόμενη,
ασυμπτωματική, ευμεγέθη διόγκωση στην προσθιοπλάγια περιοχή της
γλώσσας διάρκειας 5 ημερών. Η κλινική εξέταση αποκάλυψε ογκόμορφη,
οριοθετημένη εξεργασία διαστάσεων 4×4×3 εκ., η οποία επεκτεινόταν σχεδόν
σε όλη την πρόσθια και πλάγια περιοχή της γλώσσας αριστερά. Στο μεγαλύτερο
μέρος της, η βλάβη εμφάνιζε ελκωμένη επιφάνεια, καλυπτόμενη από λευκόφαιη
ψευδομεμβράνη και μαλθακή σύσταση με στοιχεία σκληρίας περιφερικά του
έλκους. Η ελκωμένη επιφάνεια σχετιζόταν άμεσα με οξύαιχμη κοπτική
επιφάνεια του κάτω αριστερού νεογιλού κυνόδοντα. Η πιθανή κλινική διάγνωση
ήταν βλάβη τύπου Riga-Fede. Πραγματοποιήθηκε λείανση του κοπτικού άκρου
του κυνόδοντα και ορίστηκε επανεξέταση σε τέσσερις ημέρες, όπου παρατηρήθηκε σημαντική ύφεση της βλάβης. Σε επανεξέταση ενός μηνός
υπήρχε πλήρης αποδρομή της.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Το έλκος Riga-Fede είναι μια καλοήθης οντότητα με
συνήθη κλινική εικόνα το έλκος. Η εξοικείωση του κλινικού με τις άτυπες
εκδηλώσεις της νόσου και η ενδελεχής κλινική εξέταση για τον εντοπισμό του
τραυματικού παράγοντα είναι καθοριστικής σημασίας για τη διαγνωστική
προσέγγιση και αντιμετώπιση περιστατικών με ασυνήθεις κλινικές μορφές.
ΕΑ 4. ΕΝΔΟΔΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΕΛΛΕΙΨΗ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ G6PD
Α.-Μ. Καρδούλια, Εμ. Μαζίνης
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η ανεπάρκεια της αφυδρογονάσης της 6-φωσφορικής γλυκόζης
(G6PD) αποτελεί τη συχνότερη κληρονομική έλλειψη ενζύμου, καθώς
υπολογίζεται ότι αφορά περίπου 400 εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως.
Προδιαθέτει τα ερυθροκύτταρα σε οξειδωτική βλάβη λόγω μειωμένης
παραγωγής NADPH και ανηγμένης γλουταθειόνης. Ως αποτέλεσμα, η έκθεση
σε ορισμένα φάρμακα, χημικές ουσίες ή λοιμώξεις μπορεί να προκαλέσει
αιμολυτική
κρίση,
ενώ σπανιότερα είναι δυνατόν να εμφανιστεί
μεθαιμογλοβιναιμία. Η γνώση των ιδιαιτεροτήτων αυτών των ασθενών είναι
απαραίτητη για την ασφαλή παροχή οδοντιατρικής φροντίδας.
ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η παρουσίαση ενός πρακτικού
πρωτοκόλλου οδοντιατρικής αντιμετώπισης ασθενών με ανεπάρκεια G6PD, με
έμφαση στην αναγνώριση και αποφυγή παραγόντων που δύνανται να
προκαλέσουν οξειδωτικό στρες.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Έγινε αναζήτηση της διεθνούς βιβλιογραφίας στη βάση
δεδομένων PubMed, θέτοντας ως λέξεις-κλειδιά: “G6PD deficiency”,
“anesthetics” και “endodontic treatment”, τόσο μεμονωμένα όσο και σε
συνδυασμούς μεταξύ τους, μέσω των τελεστών Boolean (AND, OR).
Επιλέχθηκαν δημοσιεύσεις στην αγγλική γλώσσα που αφορούσαν την
οδοντιατρική διαχείριση ασθενών με ανεπάρκεια G6PD, με ιδιαίτερη έμφαση
στην ενδοδοντική θεραπεία και στους φαρμακευτικούς παράγοντες που
ενδέχεται να προκαλέσουν αιμολυτικά επεισόδια ή μεθαιμογλοβιναιμία.
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Η οδοντιατρική διαχείριση περιλαμβάνει λεπτομερή λήψη
ιατρικού ιστορικού, διερεύνηση προηγούμενων αιμολυτικών επεισοδίων και
προσεκτική επιλογή θεραπευτικών υλικών και φαρμακευτικής αγωγής.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στη χρήση τοπικών αναισθητικών που
χρησιμοποιούνται στην οδοντιατρική, με γνωστή οξειδωτική δράση, όπως η
πριλοκαΐνη και η βενζοκαΐνη, οι οποίες έχουν συσχετισθεί με εμφάνιση
μεθαιμογλοβιναιμίας, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιούνται σε υψηλές δόσεις.
Επιπρόσθετα, ουσίες που χρησιμοποιούνται κατά την ενδοδοντική θεραπεία
όπως το υποχλωριώδες νάτριο, η ευγενόλη και η ευκαλυπτόλη δύναται να
προκαλέσουν αιμολυτικά επεισόδια. Ωστόσο, η πρόληψη και έγκαιρη
αντιμετώπιση λοιμώξεων συμβάλλει στη μείωση του κινδύνου αιμολυτικών
επιπλοκών.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η εφαρμογή ενός σαφούς πρωτοκόλλου αξιολόγησης και
θεραπείας επιτρέπει την ασφαλή και αποτελεσματική οδοντιατρική φροντίδα των ασθενών με ανεπάρκεια G6PD, ελαχιστοποιώντας τον κίνδυνο πρόκλησης
αιματολογικών επιπλοκών εξαιτίας του οξειδωτικού στρες.
ΕΑ 5. ΦΑΡΜΑΚΟΓΕΝΗΣ ΞΗΡΟΣΤΟΜΙΑ ΣΤΟΝ ΠΟΛΥΦΑΡΜΑΚΕΥΟΜΕΝΟ ΑΣΘΕΝΗ: ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΓΕΝΙΚΗ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗ
Γ. Τσουμάνη
ΣΚΟΠΟΣ: Η φαρμακογενής ξηροστομία αποτελεί συχνή ανεπιθύμητη ενέργεια
της χρόνιας φαρμακευτικής αγωγής και σημαντικό παράγοντα κινδύνου για τη
στοματική υγεία. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η κριτική ανασκόπηση
της σύγχρονης βιβλιογραφίας σχετικά με τη διάγνωση και τη διαχείρισή της στη
γενική οδοντιατρική πράξη.
ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: Πραγματοποιήθηκε αναζήτηση της διεθνούς
βιβλιογραφίας στις βάσεις δεδομένων, με έμφαση σε πρόσφατες
ανασκοπήσεις, κλινικές μελέτες και κατευθυντήριες οδηγίες που αφορούν
φάρμακα με ξηρογονική δράση και τεκμηριωμένες θεραπευτικές παρεμβάσεις.
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Η φαρμακογενής ξηροστομία σχετίζεται κυρίως με
αντικαταθλιπτικά, αντιψυχωσικά, αντιυπερτασικά, διουρητικά και αντιισταμινικά
φάρμακα. Η υπολειτουργία των σιελογόνων αδένων αυξάνει τον κίνδυνο
τερηδόνας, στοματικής καντιντίασης, δυσφαγίας και λειτουργικών διαταραχών
της μάσησης και της ομιλίας. Η διάγνωση βασίζεται στη λεπτομερή λήψη
ιατρικού και φαρμακευτικού ιστορικού και στην κλινική αξιολόγηση του
ασθενούς. Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει μέτρα στοματικής υγιεινής, χρήση
σιελοϋποκατάστατων ή σιελοδιεγερτικών παραγόντων και συνεργασία με τον
θεράποντα ιατρό όταν απαιτείται.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η φαρμακογενής ξηροστομία αποτελεί υποδιαγνωσμένη
κλινική οντότητα με σημαντικές επιπτώσεις στη στοματική υγεία και την
ποιότητα ζωής. Η έγκαιρη αναγνώριση και η ορθολογική διαχείρισή της από τον
γενικό οδοντίατρο συμβάλλουν καθοριστικά στην πρόληψη επιπλοκών και στη
βελτίωση της φροντίδας των πολυφαρμακευόμενων ασθενών.
ΕΑ 6. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΛΟΙΜΩΔΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΣΤΗ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΤΟΥΣ ΑΞΙΑ
Ν. Νάσσου, Α.- Ε. Μπαρκούζου, Α. – Α. Κραέτε, Ν. Κολόμβος
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Τα λοιμώδη νοσήματα είναι ένα από τα μεγαλύτερα ζήτημα
δημόσιας υγείας, καθώς χαρακτηρίζονται από υψηλή νοσηρότητα, ενώ οι
θάνατοι ασθενών είναι ιδιαίτερα συχνοί. Η κατανόηση των κλινικών ενδείξεων
τους είναι υψίστης σημασίας για την διαμόρφωση αποτελεσματικών
στρατηγικών έγκαιρης αντιμετώπισης και ενημέρωσης του ασθενή ιδιαίτερα σε
οδοντιατρεία καθώς αποτελούν χώρους υψηλής υγειονομικής επικινδυνότητας.
ΣΚΟΠΟΣ της παρούσας εργασίας είναι η αναλυτική μελέτη των λοιμωδών
νοσημάτων και των σημείων και συμπτωμάτων τους που εντοπίζονται στο
στοματικό βλεννογόνο.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: Μέσα από την ανασκόπηση μιας μεγάλης ποικιλίας
βιβλιογραφικών πηγών, εντύπων και ηλεκτρονικών, συγκεντρώθηκαν οι πιο
χαρακτηριστικές κλινικές ενδείξεις για ορισμένα λοιμώδη νοσήματα που
εντοπίζονται συχνότερα στην καθημερινή οδοντιατρική πράξη. Συγκεκριμένα, η
έρευνα επικεντρώθηκε στις εκδηλώσεις των HPV, ηπατίτιδων B, C και D,
φυματίωσης, σύφιλης, έρπη ζωστήρας, ιού της ιλαράς, παρωτίτιδας,
καντιντίασης και HIV. Οι λέξεις – κλειδιά που χρησιμοποιήθηκαν είναι λοιμώδη
νοσήματα, στοματική κοιλότητα, κλινική διάγνωση, στοματολογικές
παρατηρήσεις.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Μετά από την ενδελεχή επεξεργασία των κλινικών
δεδομένων, παρατηρήθηκε μεγάλη ποικιλία κλινικών σημείων στοχευμένων
στη στοματική κοιλότητα αλλά και διάφορα συστημικά συμπτώματα που
εμφανίζονταν πριν αλλά και κατά την διάρκεια της εμφάνισης των
εξωστοματικών και ενδοστοματικών εντοπίσεων σε πολλά από τα λοιμώδη
νοσήματα που μελετήθηκαν. Παράλληλα, διαπιστώθηκε η δυσκολία
αναγνώρισης και διαφοροδιάγνωσης από ελλιπώς ενημερωμένους
οδοντιάτρους λόγω της μεγάλης ποικιλομορφίας των κλινικών ενδείξεων, με
αποτέλεσμα την αύξηση της επικινδυνότητας σε περίπτωση λανθασμένης ή
απούσας διάγνωσης τόσο για τον ασθενή όσο και για όλους τους
εμπλεκόμενους στην οδοντιατρική κλινική.
ΕΑ 7. ΣΥΝΔΡΟΜΟ EAGLE: ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ
Ν. Νάσσου, Α.-Ε. Μπαρκούζου, Ν. Κολόμβος
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Το σύνδρομο Eagle εκδηλώνεται ως τραχηλοπροσωπικός πόνος,
επιδρώντας αρνητικά στην ποιότητα ζωής του ασθενούς. Προκύπτει από
μονομερή ή αμφοτερόπλευρη επιμήκυνση της βελονοειδούς απόφυσης, λόγω
αντιδραστικής υπερπλασίας, ή/και οστεοποίηση του βελονοειδούς συνδέσμου
που συμπιέζει και επηρεάζει τις παρακείμενες δομές, γεγονός που οδηγεί στη
συμπτωματολογία του. Συνήθως ανιχνεύεται κατά τη διάρκεια του προληπτικού
ακτινογραφικού ελέγχου και διαμορφώνεται εξατομικευμένη θεραπεία,
σύμφωνα με την κλινική εξέταση και το ιατρικό ιστορικό του ασθενούς.
ΣΚΟΠΟΣ της εργασίας είναι η λεπτομερής μελέτη της συμπτωματολογίας και
της θεραπευτικής προσέγγισης του συνδρόμου Eagle, με σύντομη αναφορά σε
δύο περιστατικά.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Μέσα από την ανασκόπηση μεγάλης ποικιλίας
εντύπων και ηλεκτρονικών βιβλιογραφικών πηγών, προέκυψαν διαφορετικές
μορφές θεραπείας που προτιμούνται ανάλογα με τις κλινικές εκδηλώσεις.
Συγχρόνως, μελετήθηκαν οι μορφές και πιθανές επιπλοκές της νόσου λόγω
υπερπίεσης γειτονικών νεύρων και αγγείων της περιοχής. Οι λέξεις – κλειδιά
που χρησιμοποιήθηκαν είναι σύνδρομο Eagle, συμπτωματολογία, περιστατικά,
επιπλοκές, θεραπευτικές δυνατότητες.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η ανάλυση των βιβλιογραφικών δεδομένων ανέδειξε ότι το
σύνδρομο Eagle μπορεί να προκαλέσει τόσο νευρολογικές, όσο και αγγειακές
επιπλοκές εξαιτίας της πίεσης γειτονικών δομών από την επιμηκυμένη
βελονοειδή απόφυση, με τις δεύτερες να είναι σοβαρότερες. Σε τέτοιες
περιπτώσεις, η θεραπευτική αντιμετώπιση κρίνεται απαραίτητη και διακρίνεται σε συντηρητική και χειρουργική. Η συντηρητική θεραπεία αφορά κυρίως την
χορήγηση φαρμάκων με τα αποτελέσματά της, ωστόσο, να είναι κυρίως
βραχυπρόθεσμα και συχνά να παρατηρούνται υποτροπές. Παράλληλα, μελέτες
δείχνουν ότι η χειρουργική βελονοειδεκτομή επιτυγχάνει καλύτερα και πιο
οριστικά και διατηρήσιμα αποτελέσματα σε σύγκριση με τη συντηρητική αγωγή,
προσφέροντας μακροχρόνια ανακούφιση των συμπτωμάτων.
ΕΑ 8. ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΧΑΜΟΓΕΛΟΥ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΜΕΣΩΝ- ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΜΕΧΡΙ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ
Ο. Σ. Παπασωτηρίου, Ι. Ταμπάκος, Θ. Χ. Φερεντίνου
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Τα νέα ψηφιακά μέσα στην οδοντιατρική (σαρωτές στόματος και
προσώπου, λογισμικά σχεδιασμού) εξελίσσονται σε απαραίτητο ιατρικό
εξοπλισμό κατά την αισθητική αποκατάσταση ενός χαμόγελου.
ΣΚΟΠΟΣ: της ελεύθερης ανακοίνωσης είναι να αναδείξει την πρακτική
χρησιμότητα της ψηφιακής τεχνολογίας στη σύγχρονη αισθητική οδοντιατρική
θεραπεία.
ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: Θα παρουσιαστούν μέσω κλινικών περιπτώσεων τα
βήματα της ψηφιακής ροής εργασίας, τα οποία μπορεί ο οδοντίατρος να εντάξει
στην καθημερινή του πράξη και να τα κατασκευάσει στο οδοντιατρείο του με 3D
εκτυπωτή, χωρίς να απαιτούνται εξειδικευμένα οδοντοτεχνικά
μηχανήματα. Μεγάλη βοήθεια στο να κατανοήσει ο οδοντίατρος τις επιθυμίες
του ασθενή του και να κρίνει, αν αυτές μπορούν να πραγματοποιηθούν, του
παρέχουν οι εικόνες που δημιουργούν οι ίδιοι οι ασθενείς μέσω ChatGPT, με το
αισθητικό αποτέλεσμα που επιθυμούν. Στην αποδοχή του σχεδίου θεραπείας
από τον ασθενή χρησιμεύουν τα σύντομα videos που κατασκευάζονται μέσω
τεχνητής νοημοσύνης και προβάλλουν τον ασθενή με το νέο του χαμόγελο να
μιλά και να χαμογελά. Όμως η πραγματική αξία των ψηφιακών μέσων βρίσκεται
στο σχεδιασμό της θεραπείας, όπως και στην κατασκευή των βοηθητικών
μέσων για την ακριβή εκτέλεση του σχεδίου θεραπείας. O ψηφιακός ασθενής
(digital avatar) απαρτίζεται από την ενδοστοματική σάρωση, τη σάρωση
προσώπου και σε χειρουργικά περιστατικά την υπολογιστική τομογραφία
(CBCT). Ακολουθεί το ψηφιακό κέρωμα και ανάλογα με την τεχνική που θα
επιλεγεί, κατασκευάζονται μήτρες σιλικόνης για το mock up, χειρουργικοί
νάρθηκες για την ουλογλυπτική, διαφανείς μήτρες σιλικόνης για άμεσες όψεις
ρητίνης με την τεχνική της έγχυσης, ή ακόμα και κλειδιά σιλικόνης για άμεσες
όψεις ρητίνης.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η ψηφιακή ροή εργασίας στην αισθητική οδοντιατρική
θεραπεία βοηθά τον σύγχρονο οδοντίατρο να πετυχαίνει προβλέψιμα
αποτελέσματα και να ικανοποιεί ακόμα περισσότερο τις επιθυμίες των ασθενών
του.
ΕΑ 9. ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΥΠΟΣΚΑΦΩΝ ΤΗΣ ΚΑΤΩ ΓΝΑΘΟΥ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΩΝΙΚΗΣ ΔΕΣΜΗΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ: ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ
Β. Βενιανάκης, Ε.- Μ. Καλογήρου, Ειρ. Παπαμανώλη, Λ. Μπέρκας, Εμ.
Χατζηπέτρος
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η λεπτομερής γνώση των ανατομικών χαρακτηριστικών της κάτω
γνάθου, όπως οι γλωσσικές υποσκαφές, μέσω της Κωνικής Δέσμης
Υπολογιστικής Τομογραφίας (Cone Beam Computed Tomography, CBCT)
αποτελεί βασική προϋπόθεση για τον ασφαλή σχεδιασμό χειρουργικών
επεμβάσεων.
ΣΚΟΠΟΣ: Η αξιολόγηση των ανατομικών και μορφομετρικών χαρακτηριστικών
των γλωσσικών υποσκαφών της κάτω γνάθου μέσω απεικόνισης με CBCT και
η διερεύνηση της κλινικής τους σημασίας σε σχέση με την τοποθέτηση
εμφυτευμάτων.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Πραγματοποιήθηκε συστηματική αναζήτηση στις
βάσεις PubMed, EMBASE, Scopus και Web of Science για την περίοδο 2015
2026 με λέξεις-κλειδιά: “mandib* concavit*” OR “lingual concavit*” OR “mandib*
undercut*” OR “lingual undercut*” OR (mandib* AND concavit*) OR (mandib*
AND undercut*). Αρχικά εντοπίστηκαν 1157 μελέτες και αποκλείστηκαν
συστηματικές ανασκοπήσεις, αναφορές περιστατικών, πιλοτικές μελέτες,
εργασίες που δεν αξιολογούσαν τις γλωσσικές υποσκαφές της κάτω γνάθου,
καθώς και εργασίες χωρίς χρήση CBCT. Η ποιοτική αξιολόγηση των μελετών
έγινε με το εργαλείο ROBINS-I.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Σε 36 τελικά επιλέξιμες μελέτες η CBCT αποτέλεσε
αξιόπιστο εργαλείο για την αξιολόγηση της μορφολογίας των γλωσσικών
υποσκαφών, παρέχοντας πληροφορίες σχετικά με το βάθος, το πλάτος, τη
γωνίωση και την ανατομική τους θέση, χαρακτηριστικά τα οποία παρουσιάζουν
υψηλή κλινική σημαντικότητα σε σχέση με την τοποθέτηση εμφυτευμάτων και
την χειρουργική αφαίρεση εγκλείστων τρίτων γομφίων. Η λεπτομερής
προεγχειρητική αξιολόγηση των γλωσσικών υποσκαφών συμβάλλει
καθοριστικά στη μείωση των χειρουργικών επιπλοκών και στη βελτίωση της
ασφάλειας των χειρουργικών επεμβάσεων στην οπίσθια περιοχή της κάτω
γνάθου.
ΕΑ 10. ΣΤΟΜΑΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΥΠΟ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΑΝΑΣΤΟΛΕΙΣ IL-17: ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ 16 ΚΛΙΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ
Ε. Ευαγγελίου, Σ. Ευαγγελίου, Κ. Τόσιος, Ε. – Μ. Καλογήρου
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η ιντερλευκίνη-17(IL-17) είναι μια κυτοκίνη που συμμετέχει στην
παθογένεση αυτοάνοσων και φλεγμονωδών νοσημάτων. Οι αναστολείς της IL
17, όπως η σεκουκινουμάμπη και η μπιμεκιζουμάμπη συμβάλουν στην
θεραπεία νοσημάτων όπως η ψωρίαση και η ψωριασική αρθρίτιδα. Η αναστολή
της IL-17 σχετίζεται με την εμφάνιση στοματικών επιπλοκών, με κύριο
πρωταγωνιστή τις μυκητιάσεις.
ΣΚΟΠΟΣ: Η παρουσίαση 16 κλινικών περιστατικών που λάμβαναν αναστολείς
IL-17 στους οποίους εμφανίστηκαν στοματικές επιπλοκές.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Πραγματοποιήθηκε αναζήτηση της βιβλιογραφίας σε
βάσεις δεδομένων όπως PubMed, Google scholar για τα τελευταία 10 έτη
(2016–2026), χρησιμοποιώντας λέξεις κλειδιά όπως: IL-17 inhibitors,
secukinumab, bimekizumab, oral complications, oral candidiasis, oral lichen planus. Από την αρχική αναζήτηση έγινε επιλογή εκείνων με στόχο την ποιοτική
ανάλυση των διαθέσιμων δεδομένων.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η μυκητίαση αποτελεί την συχνότερη στοματική επιπλοκή
σε ασθενείς που λαμβάνουν αναστολείς IL-17, με την μπιμεκιζουμάμπη να
συνδέεται με την υψηλότερη συχνότητα εμφάνισης. Η έγκαιρη αναγνώριση των
στοματικών εκδηλώσεων και η συνεργασία μεταξύ ιατρών και ασθενούς
συμβάλουν στην σωστή αντιμετώπιση των επιπλοκών.
ΕΑ 11. ΔΙΑΧΥΤΟ ΜΕΓΑΛΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟ ΛΕΜΦΩΜΑ Β-ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΣΤΗ ΣΚΛΗΡΗ ΥΠΕΡΩΑ: ΑΝΑΦΟΡΑ ΑΣΥΝΗΘΙΣΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ
Χ. Παπαγεωργίου, Γ. Μιχάλα, Ν. Κατσούλας, Π. Κορκολοπούλου, Κ. Ι.
Τόσιος
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Τα λεμφώματα αποτελούν μια μεγάλη ομάδα κακοήθων
νεοπλασμάτων του λεμφικού συστήματος. Προκύπτουν από τη νεοπλασματική
εξαλλαγή των λεμφοκυττάρων, τα οποία δημιουργούν όγκους στους
λεμφαδένες, τον μυελό των οστών, τον σπλήνα, το έντερο, αλλά και σε κάθε
όργανο του σώματος. Διακρίνονται αδρά σε λεμφώματα Hodgkin και μη
Hodgkin. Συχνότερα είναι τα μη Hodgkin λεμφώματα, με συνηθέστερο τύπο το
διάχυτο μεγαλοκυτταρικό λέμφωμα Β-κυττάρων (Diffuse large B-cell
lymphoma, DLBCL), το οποίο αποτελεί περίπου το 40% των περιπτώσεων.
Σκοπός της εργασίας είναι η παρουσίαση περίπτωσης DLBCL με ασυνήθιστη
κλινική εκδήλωση.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Συλλέχθηκαν πληροφορίες από τον ιατρικό φάκελο του
ασθενούς, ο οποίος περιείχε το ιστορικό, ευρήματα από την κλινική εξέταση, τις
εργαστηριακές και απεικονιστικές εξετάσεις, καθώς και τα πορίσματα της
βιοψίας.
ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ: Άνδρας 47 ετών παρουσίασε ανώδυνη διόγκωση
στην υπερώια περιοχή #22–#25, περίπου 1,5 μήνα πριν. Ο οδοντιατρικός
έλεγχος ήταν εντός φυσιολογικών ορίων. Ο ασθενής δεν λάμβανε
φαρμακευτική αγωγή και δεν κάπνιζε. Κλινικά παρατηρήθηκε ήπια, ευπίεστη,
ανώδυνη διόγκωση με ασαφή όρια στην αναφερόμενη περιοχή. Ο
απεικονιστικός έλεγχος με CBCT έδειξε διάχυτη διαταραχή της φυσιολογικής
αρχιτεκτονικής
της σπογγώδους οστικής μοίρας και πολλαπλές
μικροδιατρήσεις στα συμπαγή πέταλα. Με την κλινική διάγνωση λεμφώματος
πραγματοποιήθηκε βιοψία, η οποία έθεσε τη διάγνωση DLBCL.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η κλινική εικόνα των λεμφωμάτων της στοματικής
κοιλότητας είναι εξαιρετικά άτυπη, για τον λόγο αυτό πρέπει να
περιλαμβάνονται στη διαφορική διάγνωση διογκώσεων της περιοχής. Η βιοψία
αποτελεί τον μόνο ασφαλή τρόπο για την τελική διάγνωση.
ΕΑ 12. ΓΛΥΚΟΓΟΝΙΚΗ ΑΚΑΝΘΩΣΗ ΣΤΟΜΑΤΟΣ: ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΠΑΝΙΑΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ
Γ. Μιχάλα, Χ. Παπαγεωργίου, Α. Τόσιου, Ν. Κατσούλας, Ε.-Μ. Καλογήρου,
Κ. Ι. Τόσιος
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η γλυκογονική ακάνθωση (ΓΛΑ) είναι μια καλοήθης βλάβη του
βλεννογόνου του οισοφάγου που εμφανίζεται ως ωοειδής, ελαφρώς
υπεγερμένη λευκάζουσα πλάκα διαμέτρου 0,2–1,5 cm. Συνήθως εντοπίζεται
τυχαία κατά τη διάρκεια γαστροσκόπησης σε ασθενείς με γαστροοισοφαγική
παλινδρομική νόσο (GERD). Ιστολογικά, η ΓΛΑ χαρακτηρίζεται από ακάνθωση
και ενδοκυττάρια άθροιση γλυκογόνου. Παρουσιάζεται σπάνια περίπτωση ΓΛΑ
στο στοματικό βλεννογόνο ασθενούς με GERD και διερευνάται η πιθανή
συσχέτιση μεταξύ αυτών των δύο παθήσεων.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Για την εργασία αυτή συλλέχθηκαν δεδομένα από το
ιατρικό φάκελο του ασθενούς, ο οποίος περιείχε το ιατρικό του ιστορικό, τα
ευρήματα της κλινικής εξέτασης, καθώς και τα αποτελέσματα της βιοψίας.
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ: Άνδρας 63 ετών παρατήρησε λευκές πλάκες
αμφίπλευρα στην κοιλιακή επιφάνεια της γλώσσας του κατά τη διάρκεια
αυτοεξέτασης λίγες ημέρες πριν την προσέλευσή του. Οι βλάβες ήταν
ασυμπτωματικές. Στο ιατρικό ιστορικό αναφέρονταν υπερχοληστερολαιμία και
ΓΟΠ που είχε διαγνωστεί 2,5 χρόνια νωρίτερα, για τις οποίες λάμβανε
πιταβαστατίνη και εσομεπραζόλη, αντίστοιχα. Είχε σταματήσει το κάπνισμα 20
χρόνια πριν. Η κλινική εξέταση αποκάλυψε ομοιογενείς λευκές πλάκες, με
«γαλακτώδη» όψη στη δεξιά κι αριστερή κοιλιακή επιφάνεια της γλώσσας. Η
ιστοπαθολογική εξέταση έδειξε ακάνθωση και άθροιση γλυκογόνου στη δεξιά
πλευρά, συμβατά με τη GA, ενώ τα ευρήματα από τη βλάβη στην αριστερή
πλευρά ήταν συμβατά με λευκοπλακία, με μέτριου βαθμού επιθηλιακή
δυσπλασία.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Η στοματική GA είναι μια πρόσφατα περιγραφείσα βλάβη, με
13 περιπτώσεις να έχουν αναφερθεί μέχρι σήμερα. Μπορεί να αποτελεί μια
σπάνια ή υποδιαγνωσμένη οντότητα, ενώ η αιτιολογική σχέση της με τη ΓΟΠ
δεν έχει ακόμη αποδειχθεί. Η διάκρισή της από τη λευκοπλακία είναι κλινικά
σημαντική.
ΕΑ 13. ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΩΣΤΗΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΕΠΑΦΗΣ ΣΕ ΑΜΕΣΕΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΙΙΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΟΠΙΣΘΙΩΝ ΔΟΝΤΙΩΝ: ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ
Ι. Κοτταρίδης, Σ. Διαμαντοπούλου
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Οι άμεσες αποκαταστάσεις ΙΙης ομάδας οπισθίων δοντιών
αποτελούν από τις συχνότερες θεραπευτικές πράξεις που καλείται να φέρει εις
πέρας ο οδοντίατρος στο πλαίσιο της καθημερινής κλινικής πράξης. Ωστόσο,
παρουσιάζουν αρκετές δυσκολίες και σημαντική τεχνική ευαισθησία. Ένα από
τα σημαντικότερα κριτήρια που πρέπει να πληροί μια τέτοια αποκατάσταση για
να θεωρηθεί επιτυχής είναι και η απόδοση σωστής επιφάνειας επαφής με το
όμορο δόντι. Η ύπαρξη ανοικτού σημείου επαφής μπορεί να οδηγήσει σε
εγκλωβισμό τροφών, συσσώρευση οδοντικής μικροβιακής πλάκας, φλεγμονή
των ούλων, δυσαρέσκεια του ασθενούς, ή και επανατερηδονισμό με
συνακόλουθη αποτυχία της αποκατάστασης.
ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η ανασκόπηση της
βιβλιογραφίας για την ανάδειξη των παραγόντων που επηρεάζουν την
απόδοση σωστής επιφάνειας επαφής.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: Πραγματοποιήθηκε αναζήτηση σε βάσεις δεδομένων
(PubMed και Google Scholar) για την ανεύρεση δημοσιεύσεων που εξετάζουν
αυτούς τους παράγοντες χρησιμοποιώντας τις λέξεις κλειδιά: “proximal contact
tightness”, “interproximal contact”.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Οι παράγοντες που επηρεάζουν την απόδοση σωστής
ανατομικότητας στην όμορη επιφάνεια ποικίλλουν: το είδος της κοιλότητας (δύο
ή τριών επιφανειών), το είδος του τεχνητού τοιχώματος, το είδος και ό τρόπος
χρήσης της σφήνας, η χρήση συγκρατητικού δακτυλίου, το είδος της ρητίνης
που χρησιμοποιείται και ο τρόπος τοποθέτησής της, καθώς και η εμπειρία του
κλινικού. H χρήση προκαμπυλωμένων τμηματικών τοιχωμάτων και
συγκρατητικού δακτυλίου φαίνεται να παίζουν τον πιο σημαντικό ρόλο στην
απόδοση σωστού σημείου επαφής.
ΕΑ 14. Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΟΥ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ
Β. Σταθόπουλος
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Τα κλινικά σημεία & συμπτώματα που αξιολογούμε ενδεικτικά στο
Σύνδρομο Αποφρακτικής Άπνοιας Ύπνου (Σ.Α.Α.Υ.) είναι στοματική αναπνοή,
πρωϊνό πονοκέφαλο, θολή μνήμη, υπερδιέγερση, έκδηλη υπνηλία την ημέρα,
ευερεθιστότητα συμπεριφοράς, διάσπαση προσοχής, χαμηλή σχολική
επίδοση, σύνδρομο ADHD, σύνδρομο διαταραχής ανάπτυξης, νυχτερινή
συχνουρία, ύπνο σε περίεργες στάσεις, συχνές λοιμώξεις ανώτερου
αναπνευστικού, ενώ η διάγνωση τίθεται με Πολυσωματογραφική Μελέτη
Ύπνου. Τα θεραπευτικά πρωτόκολλα του Σ.Α.Α.Υ. περιλαμβάνουν απώλεια
σωματικού βάρους, φαρμακευτική αντιμετώπιση με σημαντικές εξελίξεις,
αμυγδαλεκτομή σε συνδυασμό με απώλεια βάρους σε υπέρβαρα παιδιά &
χρήση CPAP ή BPAP, προώθηση του γενειογλωσσικού μυός, χειρουργική
εμφύτευση διεγέρτη του υπογλώσσιου νεύρου στους ενήλικες τα οποία
εκφεύγουν των υπηρεσιών του οδοντίατρου.
ΣΚΟΠΟΣ: Η παρουσίαση αυτή στοχεύει να διευρύνει τις γνώσεις του
Οδοντίατρου, να βελτιώσει την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών και να
προσφέρει εξατομικευμένες λύσεις που ανταποκρίνονται στις σύγχρονες
απαιτήσεις της οδοντιατρικής πρακτικής.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η συνεισφορά του Οδοντίατρου αφορά τόσο την πρώϊμη
εντόπιση σημείων & συμπτωμάτων, όσο και την αντιμετώπιση, η οποία σε
νεαρά άτομα αφορά χρήση ενδοστοματικών συσκευών, στους δε ενήλικες
πραγματοποιείται είτε με ορθογναθική χειρουργική είτε εναλλακτικά με
ενδοστοματικές συσκευές. Αναλυτικότερα: – – –
Η χρήση ενδοστοματικών συσκευών είναι μια τεκμηριωμένη εναλλακτική
θεραπεία στη φαρέτρα του Οδοντίατρου σε ήπιου ή μέτριου βαθμού
άπνοια, ειδικότερα σε στένωση της ανώτερης αναπνευστικής οδού.
Η αποτελεσματικότητά τους είναι μειωμένη σε σύγκριση με την CPAP ή
την ορθογναθική χειρουργική σε σοβαρού βαθμού άπνοια, αλλά εάν
απορριφθούν προσφέρονται ως μια ρεαλιστική εναλλακτική θεραπεία.
Απαιτείται η συνεργασία του Οδοντιάτρου με λοιπές ιατρικές ειδικότητες,
προκειμένου να βελτιωθεί η ποιότητα ζωής του ασθενούς.
ΕΑ 15. ΤΟ ΣΤΟΜΑΤΙΚΟ ΜΙΚΡΟΒΙΩΜΑ ΩΣ ΚΑΘΡΕΦΤΗΣ ΤΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ
Σ. Μιχαήλ, Ευτ. Παππά
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Το στοματικό μικροβίωμα αποτελεί ένα σύνθετο οικοσύστημα που
περιλαμβάνει βακτήρια, μύκητες, ιούς και άλλους μικροοργανισμούς οι οποίοι
συνυπάρχουν σε δυναμική ισορροπία με τον ξενιστή. Η σύγχρονη έρευνα έχει
αναδείξει ότι οι μεταβολές στη σύσταση και τη λειτουργία του στοματικού
μικροβιώματος δεν σχετίζονται μόνο με νοσήματα του στόματος, όπως η
τερηδόνα και οι περιοδοντικές νόσοι, αλλά μπορούν να αντανακλούν και να
επηρεάζουν τη γενικότερη κατάσταση της υγείας.
ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η διερεύνηση του ρόλου του
στοματικού μικροβιώματος ως πιθανού βιοδείκτη συστηματικών νοσημάτων και
η ανάδειξη της αμφίδρομης σχέσης μεταξύ στοματικής και γενικής υγείας.
ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: Για την πραγματοποίηση της παρούσας εργασίας
διενεργήθηκε συστηματική ανασκόπηση της διεθνούς βιβλιογραφίας στις
βάσεις PubMed και Google Scholar από 2016 έως 2026. Η αναζήτηση
πραγματοποιήθηκε με τη χρήση των λέξεων-κλειδιών: “oral microbiome”, “oral
microbiota”, “oral dysbiosis”, “systemic health”, “systemic diseases”, “oral
systemic connection”, “diabetes mellitus”, “cardiovascular disease”,
“inflammatory bowel disease” και “periodontitis”.
τελικά
Από την αρχική αναζήτηση προέκυψαν 156 βιβλιογραφικές αναφορές εκ των
οποίων
επιλέχθηκαν
42.
Συμπεριλήφθηκαν
συστηματικές
ανασκοπήσεις, κλινικές μελέτες και ερευνητικές εργασίες στην αγγλική γλώσσα
που διερευνούσαν τη σχέση του στοματικού μικροβιώματος με συστηματικές
παθήσεις.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Το στοματικό μικροβίωμα φαίνεται να αποτελεί σημαντικό
παράγοντα αλληλεπίδρασης μεταξύ τοπικής και συστηματικής υγείας. Η
διαταραχή της μικροβιακής ισορροπίας μπορεί να συμβάλει στη χρόνια
φλεγμονή και στην εξέλιξη διαφόρων παθολογικών καταστάσεων, όπως ο
σακχαρώδης διαβήτης, τα καρδιαγγειακά νοσήματα και οι φλεγμονώδεις
παθήσεις του εντέρου. Η μελέτη του μικροβιώματος μέσω σύγχρονων
μοριακών τεχνικών μπορεί να προσφέρει νέες δυνατότητες για έγκαιρη
ανίχνευση κινδύνου, πρόληψη και εξατομικευμένη θεραπευτική προσέγγιση. Η
διατήρηση της στοματικής υγείας συνιστά επομένως, βασικό πυλώνα της
συνολικής υγείας του οργανισμού.
ΕΑ 16. ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟΙ ΟΔΗΓΟΙ ΔΙΑΔΟΧΙΚΗΣ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗΣ (STACKABLE SURGICAL GUIDES) ΣΤΗΝ ΚΑΘΟΔΗΓΟΥΜΕΝΗ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΕΜΦΥΤΕΥΜΑΤΩΝ: ΝΕΟΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ
Ευστ. Αφράτη, Π. Λαμπρόπουλος
guides)
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Οι χειρουργικοί οδηγοί διαδοχικής τοποθέτησης (stackable
surgical
αποτελούν μια σύγχρονη εξέλιξη της ψηφιακά
καθοδηγούμενης εμφυτευματολογίας, επιτρέποντας την διαδοχική εφαρμογή
πολλαπλών επιπέδων κατά την διάρκεια σύνθετων χειρουργικών παρεμβάσεων για την εκτέλεση της αρχικής οστεοτομίας, την τοποθέτηση των
εμφυτευμάτων και την εφαρμογή ή και την άμεση φόρτιση των μεταβατικών
επιεμφυτευματικών αποκαταστάσεων. Οι συγκεκριμένοι χειρουργικοί οδηγοί
εφαρμόζονται ιδιαίτερα σε περιστατικά αποκατάστασης ολικού τόξου, με στόχο
την βελτίωση της ακρίβειας και την αύξηση της προβλεψιμότητας του τελικού
θεραπευτικού αποτελέσματος.
ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της εργασίας αποτελεί η διερεύνηση των ενδείξεων για την
κλινική εφαρμογή, καθώς και των πλεονεκτημάτων της χρήσης των
χειρουργικών οδηγών διαδοχικής τοποθέτησης, με βάση την υπάρχουσα
βιβλιογραφία.
ΜΕΘΟΔΟΣ ΚΑΙ ΥΛΙΚΟ: Η συγκεκριμένη ανασκόπηση διενεργήθηκε έπειτα
από βιβλιογραφική αναζήτηση λέξεων-κλειδιών σχετικές με την κλινική χρήση,
την ακρίβεια και τα πλεονεκτήματα της τεχνικής στην επιστημονική πλατφόρμα
Pubmed.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Τα διαθέσιμα ερευνητικά δεδομένα υποδεικνύουν ότι οι
συγκεκριμένοι χειρουργικοί οδηγοί μπορούν να εφαρμοστούν ικανοποιητικά σε
διατοξικές αποκαταστάσεις και σε αποκαταστάσεις πλήρους νωδότητας,
επιτρέποντας την διαδοχική εκτέλεση των χειρουργικών σταδίων σε ένα ενιαίο
πρωτόκολλο. Ως βασικό πλεονέκτημα επισημαίνεται η δυνατότητα διατήρησης
σταθερών σημείων αναφοράς μεταξύ των επιμέρους σταδίων, γεγονός που
διευκολύνει τον ψηφιακά καθοδηγούμενο σχεδιασμό. Αρκετές μελέτες
αναφέρουν ενθαρρυντικά αποτελέσματα ως προς την ακρίβεια της τεχνικής,
ωστόσο τα περισσότερα δεδομένα προέρχονται από μεμονωμένες αναφορές
περιπτώσεων, με ετερογένεια ως προς το πρωτόκολλο εφαρμογής και την
μεθοδολογία,
γεγονός
που δυσχεραίνει την συγκρισιμότητα των
αποτελεσμάτων. Συνεπώς, απαιτούνται περισσότερες και μεγαλύτερης
έκτασης κλινικές μελέτες για την περαιτέρω αξιολόγηση της κλινικής εφαρμογής
της συγκεκριμένης τεχνικής.
ΕΑ 17. ΣΤΟΜΑΤΙΤΙΔΑ ΕΞ ΕΠΑΦΗΣ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΟΔΟΝΤΟΚΡΕΜΑ: ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΔΥΟ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ
Μ.-Ι. Βασιλάκη, Κ. Ι. Τόσιος, Ε.-Μ. Καλογήρου
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η στοματίτιδα εξ επαφής σχετιζόμενη με οδοντόκρεμα είναι μια
φλεγμονώδης αντίδραση που έχει συσχετισθεί με συστατικά που ανευρίσκονται
σε διάφορους τύπους οδοντόκρεμας, όπως το Cocamidopropyl Βetaine
(CAPB) και το Sodium Lauryl Sulfate (SLS). Κλινικά εκδηλώνεται με λευκές ή
ερυθρές βλάβες στο στοματικό βλεννογόνο, οι οποίες υποχωρούν μετά τη
διακοπή χρήσης της οδοντόκρεμας.
ΣΚΟΠΟΣ: Η παρουσίαση δύο περιστατικών στοματίτιδας εξ επαφής που
σχετίστηκαν με τη λήψη της ίδιας μάρκας οδοντόκρεμας.
ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ: Δύο άνδρες ηλικίας 30 και 62 ετών
προσήλθαν αναφέροντας πόνο στην κοιλιακή επιφάνεια της γλώσσας και στην
ουλοχειλική αύλακα/χειλικό βλεννογόνο διάρκειας 5 και 7 ημερών, αντίστοιχα.
Και οι δύο ασθενείς χρησιμοποιούσαν την οδοντόκρεμα Parodontax και
ανέφεραν δυσφορία κατά το βούρτσισμα. Κατά την κλινική εξέταση και των δύο
ασθενών διαπιστώθηκαν λευκές βλάβες που αποφλοιώνονταν καταλείποντας αιμορραγικές θέσεις στην κοιλιακή επιφάνεια της γλώσσας, ερύθημα στο
χειλικό ή και παρειακό βλεννογόνο, και στικτή αιμορραγία κατόπιν τριβής των
παρειακών ούλων. Με πιθανή διάγνωση στοματίτιδας εξ επαφής σχετιζόμενη
με οδοντόκρεμα, συστήθηκε αντικατάσταση της οδοντόκρεμας με μία χωρίς
CAPB και SLS, και για την ανακούφιση των ασθενών χορηγήθηκε τοπική
αγωγή με διάλυμα κορτικοστεροειδούς. Και στις δύο περιπτώσεις αναφέρθηκε
πλήρης ίαση των συμπτωμάτων σε μία εβδομάδα, που επιβεβαιώθηκε κλινικά
στην επανεξέταση δεκαπέντε ημέρες μετά.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Οι λευκές αποφλοιωτικές βλάβες στην κοιλιακή επιφάνεια
της γλώσσας ή στο έδαφος του στόματος, σε συνδυασμό με ερύθημα στο
χειλικό βλεννογόνο και στικτή αιμορραγία κατόπιν τριβής τα ούλα, σε ασθενείς
που αναφέρουν ενόχληση κατά το βούρτσισμα, θα πρέπει να εγείρουν υποψία
στοματίτιδας εξ επαφής σχετιζόμενη με οδοντόκρεμα.
ΕΑ 18. ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΑΚΤΙΝΙΚΗΣ ΧΕΙΛΙΤΙΔΑΣ: ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΥΠΟΥ ΟΜΠΡΕΛΑΣ
Μ.-Ι. Βασιλάκη,Κ. Ι. Τόσιος, Ε.- Μ. Καλογήρου
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η ακτινική χειλίτιδα ανήκει στα δυνητικά κακοήθη νοσήματα του
στοματικού βλεννογόνου και σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης
ακανθοκυτταρικού καρκινώματος λόγω μακροχρόνιας έκθεσης των χειλέων
στην υπεριώδη ακτινοβολία από τον ήλιο.
ΣΚΟΠΟΣ: Η συλλογή, σύγκριση και αξιολόγηση των αποτελεσμάτων
διαφορετικών μεθόδων θεραπείας της ακτινικής χειλίτιδας, σχετικά με την ίαση,
τη συχνότητα υποτροπών και την πρόληψη κακοήθους εξαλλαγής, από
πολλαπλές συστηματικές ανασκοπήσεις.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Πραγματοποιήθηκε αναζήτηση στις βάσεις δεδομένων
PubMed/MEDLINE, EMBASE via Ovid, Web of Science, Scopus και CINAHL
στις 14 Ιουνίου του 2026 μελετών με λέξεις-κλειδιά σε τίτλο/περίληψη: (“actinic
cheilitis” OR “actinic cheilosis” OR “solar cheilitis” OR “solar cheilosis ” OR
(“actinic keratosis” AND lip) OR (“solar keratosis” AND lip) OR (“actinic
keratoses” AND lip) OR (“solar keratoses” AND lip)) AND “systematic review”.
Αρχικά εντοπίστηκαν 116 μελέτες και μετά την απόρριψη διπλοτύπων
(εξαιρέθηκαν 77), τον έλεγχο τίτλων/περιλήψεων (εξαιρέθηκαν 18) και την
αξιολόγηση του πλήρους κειμένου (εξαιρέθηκαν 9), συμπεριλήφθηκαν τελικά
12 συστηματικές ανασκοπήσεις. Η ποιοτική αξιολόγηση των 12 μελετών έγινε
με το εργαλείο AMSTAR2.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Μεταξύ των θεραπειών της ακτινικής χειλίτιδας που
συγκρίθηκαν στις 12 επιλέξιμες συστηματικές ανασκοπήσεις, οι χειρουργικές
προσεγγίσεις, όπως η εξάχνωση με laser CO2 και η εκτομή του ερυθρού
κράσπεδου των χειλέων αποτελούν τις πιο καλά μελετημένες,
αποτελεσματικές, ασφαλείς και αισθητικά αποδεκτές θεραπευτικές μεθόδους,
με χαμηλή συχνότητα εμφάνισης υποτροπών και κακοήθους εξαλλαγής.
Επίσης, μη επεμβατικές μέθοδοι, όπως η φωτοδυναμική θεραπεία, σχετίζονται
με υψηλότερο βαθμό υποτροπών, ωστόσο σε συνδυασμό με 5% ιμικουιμόδη
έχουν εμφανίσει ενθαρρυντικά θεραπευτικά αποτελέσματα.
ΕΑ 19. ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΣΚΛΗΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΜΕΤΡΟ ΕΛΑΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ ΜΗ ΑΝΤΙΣΤΡΕΠΤΟΥ ΥΔΡΟΚΟΛΛΟΕΙΔΟΥΣ
Β. Κορδούλη, Α. Βίλλιας, Αικ. Μικέλη, Ν. – Ν. Γιαννακόπουλος,
Ν. Πολυχρονάκης, Αθ. Κουτσοστάθη
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Το μη αντιστρεπτό υδροκολλοειδές (αλγινικό), αποτελεί ένα από
τα πλέον δημοφιλή οδοντιατρικά υλικά, τόσο για την λήψη αρχικών, όσο και
τελικών αποτυπωμάτων. Οι συνθήκες φύλαξης των αποτυπωμάτων αλγινικού,
αποτελούν εδώ και δεκαετίες πεδίο εκτεταμένης έρευνας, καθώς επηρεάζουν
ορισμένες ιδιότητές του.
ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας εργαστηριακής έρευνας αποτελεί η μελέτη
της επίδρασης των συνθηκών αποθήκευσης (χρόνος και θερμοκρασία)
δοκιμίων αλγινικού τόσο στην μεταβολή της σκληρότητας, όσο και στο μέτρο
ελαστικότητάς τους.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: Κατασκευάστηκαν 20 πανομοιότυπα δοκίμια
αλγινικού, χρησιμοποιώντας ως μήτρα ένα διάτρητο χάλκινο δακτύλιο,
διαμέτρου 50 mm και ύψους 11 mm. Η όλη διαδικασία από τη στιγμή της
ανάμειξης σκόνης-νερού, σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή, έως και
την απόσπαση των δοκιμίων από το δακτύλιο χρονομετρούνταν αυστηρά στα
5 min, οπότε και είχε επέλθει η πλήρης πήξη του υλικού, σε θερμοκρασία
δωματίου. Τα δοκίμια χωρίστηκαν σε 4 ομάδες (n=5) και αποθηκεύτηκαν
αεροστεγώς, σε συνθήκες σχετικής υγρασίας 100%.
• Ομάδα Α: εντός ψυγείου, σε θερμοκρασία θ=4±0,5˚C, για χρονικό διάστημα
t=1h
• Ομάδα Β: εντός ψυγείου, σε θερμοκρασία θ=4±0,5˚C, για χρονικό διάστημα
t=24h
• Ομάδα Γ: σε θερμοκρασία δωματίου θ=23±2˚C, για χρονικό διάστημα t=1h
την
• Ομάδα Δ: σε θερμοκρασία δωματίου θ=23±2˚C, για χρονικό διάστημα t=24h
Μετά
παρέλευση του προκαθορισμένου χρόνου φύλαξης,
πραγματοποιήθηκε η μέτρηση της σκληρότητας των δοκιμίων (Shore A) και ο
υπολογισμός του μέτρου ελαστικότητας.
Εφαρμόστηκε περιγραφική στατιστική και two-way ΑNOVA (α<0,01).
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η μέτρηση της σκληρότητας του αλγινικού 24 h μετά την
πήξη του, δείχνει σημαντική αύξηση της σκληρότητας και του μέτρου
ελαστικότητας, ανεξάρτητα από τη θερμοκρασία φύλαξής του.
ΕΑ 20. ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΓΕΝΕΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΒΛΑΣΤΟΚΥΤΤΑΡΩΝ ΤΟΥ ΟΔΟΝΤΟΘΥΛΑΚΙΟΥ ΕΓΚΛΕΙΣΤΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΓΟΜΦΙΩΝ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΑΛΛΑ ΟΔΟΝΤΙΚΑ ΒΛΑΣΤΟΚΥΤΤΑΡΑ: ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ
Αθ. Στουγιάννος, Χ. Πούλιου, Κ. Ι. Τόσιος, Ε.- Μ. Καλογήρου
ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Τα βλαστοκύτταρα μπορούν να χρησιμοποιηθούν στις
αναγεννητικές τεχνικές των γνάθων, που επιχειρούνται σε περιπτώσεις συγγενών ανωμαλιών, τραυμάτων ή νεοπλασματικών παθήσεων, ή
προεγχειρητικά πριν την τοποθέτηση εμφυτευμάτων. Τα βλαστοκύτταρα του
οδοντοθυλακίου εγκλείστων τρίτων γομφίων (Dental Follicle Stem Cells,
DFSCs) εμφανίζουν το πλεονέκτημα εύκολης εύρεσης και απομόνωσης μετά
τις εξαγωγές τρίτων γομφίων.
ΣΚΟΠΟΣ: η σύγκριση της οστεογενετικής ικανότητας των DFSCs με εκείνη
άλλων οδοντικών βλαστοκυττάρων.
ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Πραγματοποιήθηκε αναζήτηση στις βάσεις δεδομένων
PubMed/Medline, Embase via Ovid, Web of Science και Scopus, με κριτήρια
επιλογής in vitro μελέτες, δημοσιευμένες στα αγγλικά, που συνέκριναν ως προς
την οστεογενετική ικανότητα τα DFSCs με άλλα οδοντικά βλαστοκύτταρα, όπως
του πολφού (Dental Pulp Stem Cells, DPSCs), του περιοδοντικού συνδέσμου
(Periodontal Ligament Stem Cells, PDLSCs), της ακρορριζικής θηλής (Stem
Cells from the Apical Papilla, SCAPs) και από νεογιλά δόντια (Stem Cells from
Human Exfoliated Deciduous Teeth, SHEDs). Κατά την αρχική αναζήτηση
ανευρέθηκαν 1282 άρθρα, ενώ κατόπιν απόρριψης των διπλότυπων
(εξαιρέθηκαν 881), άρθρων ακατάλληλων από μελέτη τίτλου/περίληψης
(εξαιρέθηκαν 362) ή πλήρους κειμένου (εξαιρέθηκαν 17), συμπεριλήφθηκαν 22
μελέτες.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η σύγκριση της οστεογενετικής ικανότητας μέσω δεικτών
οστεογένεσης (π.χ., RUNX2, ALP, OPN, OCN, BSP), χρώσεων Alizarin-Red-S
και Von Kossa, και μέτρησης δραστικότητας αλκαλικής φωσφατάσης ανέδειξε
πως τα DFSCs υπερείχαν των SCAPs και SHEDs, αλλά υστερούσαν των
PDLSCs ως προς την οστεογενετική ικανότητα, ενώ ποικίλη ήταν η κατάταξη
τους σε σχέση με τα DPSCs. Συμπερασματικά, η οστεογενετική ικανότητα των
DFSCs ποικίλει μεταξύ των μελετών και επηρεάζεται από το υλικό
οστεοεπαγωγής και τις μεθόδους προσδιορισμού της οστεογενετικής
ικανότητας.
